Dolegliwości mięśni i stawów u ludzi starszych

Najczęstsze dolegliwości u osób w starszym wieku są związane ze schorzeniami narządu ruchu tj.:

• choroba zwyrodnieniowa,
• choroby tkanki łącznej,
• choroby zapalne stawów,
• osteoporoza.

Częstość występowania tych chorób wzrasta wraz z wiekiem.

Przyczyny

• Sumowanie się skutków przebytych w ciągu życia uszkodzeń tkanek w narządzie ruchu.
• Osłabienie ( starzenie się) układu immunologicznego odpowiedzialnego za odporność.
• Starzenie się struktur tkanki łącznej – utrata jej elastyczności, sprężystości i zdolności do regeneracji.
• Coraz mniejsza sprawność układu mięsniowego i nerwowego.

Najczęstsze objawy

• ból,
• sztywność stawów ( zwłaszcza w godzinach rannych ) lub uczucie ,, zastania się stawów”,
• zniekształenia stawów,
• ograniczenie ruchomości stawów.

Choroba zwyrodnieniowa

Obejmuje wszystkie tkanki stawu. Ujawnia się najczęściej w wieku 40 – 60 lat.

Czynniki ryzyka

• wiek >40,
• nadwaga,
• mutacje genetyczne,
• czynniki mechaniczne ( praca zawodowa, sport wyczynowy ),
• wady postawy,
• choroby metaboliczne,
• choroby endokrynologiczne,
• choroba obejmuje zwykle jeden lub kilka stawów.

Objawy

• ból – głównie podczas ruchu,
• trzeszczenie w stawie podczas ruchu,
• wysięk w stawie ( gdy występuje odczyn zapalny ),
• zniekształcenie stawów.

Rozpoznanie opiera się na

• wywiadzie,
• badaniu rtg: zwężenie szpary stawowej, sklerotyzacja podchrzęstna, osteofity.

Leczenie

Metody niefarmakologiczne

• rehabilitacja,
• zaopatrzenie ortopedyczne,
• redukcja masy ciała,
• edukacja pacjenta.

Metody farmakologiczne:

• niesteroidowe leki przeciwzapalne,
• leki przeciwbólowe,
• siarczan glukozaminy,
• leki miorelaksujące,
• leki przeciwdepresyjne.

Metody operacyjne:

• płukanie stawu,
• artroskopia,
• endoprotezoplastyka.

Reumatyzm tkanek miękkich

Choroba dotyczy struktur okołostawowych tj.:

• mięśni,
• ścięgien,
• przyczepów mięśni,
• pochewek ścięgnistych,
• więzadeł.

Ból lokalizuje się najczęściej wzdłuż kręgosłupa, stawu biodrowego, barkowego, kolan i innych stawów. Przyczyną są najczęściej przeciążenia związane ze współistniejącymi wadami postawy, wyknywaną pracą, wyczynowo uprawianym sportem oraz zaistniałymi w ciągu życia urazami.

Są wynikiem zmniejszającej się wraz z wiekiem elastyczności tkanek, osłabienia mięśni i zmniejszającej się zdolności do amortyzacji obciążeń.

Osteoporoza

To choroba prowadząca do osłabienia i łamliwości kości. Częściej występuje u kobiet ( może mieć związek z menopauzą). Jest wyniszczającą i postępującą chorobą, prowadzącą do samiostnych złamań głównie w obrębie

• kręgów kręgosłupa,
• nadgarstka,
• kości udowej.

Diagnostyka

• wywiad,
• badanie przedmiotowe – zmiana sylwetki ciała, bolesne plecy, osłabienie mięśni pośladków i brzucha,
• badanie densytometryczne – określa gęstość kości,
• rtg w celu diagnozy ewentualnych złamań.

Postępowanie

• Ciepłe okłady i kąpiele.
• Masaże.
• Fizykoterapia (laser, ultradźwięki pole magnetyczne, krioterapia prądy).
• Leczenie sanatoryjne (kąpiele siarkowe, solankowe i inne, borowina, hydromasaż).
• Zaopatrzenie ortopedyczne.
• Farmakoterapia – w chwilach nasilonych dolegliwości bólowych (leki przeciwzapalne, przeciwbólowe, leki rozluźniające napięcia mięśniowe, czasem leki antydepresyjne).

Kinezyterapia jest to odpowiednio dopasowana do potrzeb i możliwości pacjenta forma ruchu mająca na celu zapobieganie postępowi choroby, utrzymanie możliwie jak najlepszej elastyczności mięśni i ruchomości stawów oraz ogólnej wydolności organizmu. Może być prowadzona w formie:

• gimnastyki grupowej lub indywidualnej,
• gimnastyki w basenie,
• nordic walking,
• gier i zabaw ruchowych,
• i innych form ruchu.