Choroby i bóle stawów

Osteoporoza

Osteoporoza – to choroba metaboliczna kości, która prowadzi do osłabienia ich struktury i zwiększonej podatności na złamania. Urazy powstają najczęściej w okolicy biodra (złamanie szyjki kości udowej), kości przedramienia (nadgarstek) i kręgosłupa. Choroba dotyczy zarówno kobiet i mężczyzn, choć częściej występuje u pań w wieku pomenopauzalnym.

Objawy osteoporozy

Nie ma typowych objawów charakterystycznych dla wczesnej fazy choroby. Z czasem pojawiają się:

1. Bóle pleców spowodowane złamaniami lub zapadnięciem się kręgów
2. Zmniejszenie wysokości ciała
3. Pochylenie sylwetki
4. Łamliwość kości

Osteoporoza – przyczyny

Kość jest żywą tkanką i podlega procesom resorpcji i odbudowy. U młodych ludzi tempo powstawania nowej tkanki kostnej jest szybsze niż utrata, potem ten trend się odwraca. Większość z nas osiąga swoją szczytową masę kostną około 20 r.ż. Im jest ona wyższa, tym później odczuwamy skutki zmniejszania się gęstości tkanki kostnej. Osteoporoza dotyczy sytuacji, w której powstawanie nowej tkanki nie nadąża za procesem utraty kości. Jeśli jest to konsekwencja starzenia się układu kostnego mówimy o osteoporozie pierwotnej.

Czynniki ryzyka osteoporozy

Jest wiele czynników, które zwiększają ryzyko i mogą przyspieszyć powstanie osteoporozy. Wśród nich są czynniki podlegające i nie podlegające modyfikacji. Do tych pierwszych należy:

1. Dieta i styl życia
• Niska podaż wapnia w diecie
• Zaburzenia odżywiania, np anoreksja
• Stan po operacji przewodu pokarmowego, np. redukcja masy żołądka lub usunięcie cześci jelit
• Siedzący tryb życia
• Nadmierne spożywanie alkoholu (wiecej niż 2 drinki dziennie)
• Nikotynizm
2. Leki:
• Długotrwałe przyjmowanie kortykosteroidów, heparyny
• Niektóre preparaty stosowane w leczeniu drgawek, refluksu żołądkowo-przełykowego, nowotworów, u pacjentów po przeszczepieniach narządów i tkanek
3. Zaburzenia hormonalne
• W chorobach tarczycy, przytaczycy lub nadnerczy
• Okres menopauzy, starzenie się u mężczyzn
4. Przewlekłe choroby zapalne, takie jak reumatoidalne zapalenie stawów, zesztywniające zapalenie stawów, toczeń rumieniowaty układowy
5. Cukrzyca

Do czynników, których wpływu nie możemy kontrolować należą:

1. Wiek – ryzyko rośnie z wiekiem
2. Płeć i rasa – choroba częściej dotyczy kobiet rasy białej i Azjatek
3. Obciążenie rodzinne – osteoporoza rozpoznana u członka najbliższej rodziny, zwłaszcza jeśli doświadczył złamania, np szyjki kości udowej zwiększa ryzyko
4. Postura – osoby drobnej postury sa bardziej narażone na osteoporozę (przyjmuje się, że maja mniejszą szczytową masę kostną) 

Osteoporoza – powikłania

Najbardziej poważne powikłania dotyczą złamań w obrębie kręgosłupa lub biodra. Są przyczyną dolegliwości bólowych i zmniejszają sprawność ruchową. Mogą wymagać interwencji chirurgicznej. Jest to obciążające, zwłaszcza dla pacjentów w wieku podeszłym.

Zapobieganie osteoporozie

1. Właściwa dieta
• Wapń – jest składnikiem niezbędnym do budowy kości. Zapotrzebowanie na ten pierwiastek zmienia się z wiekiem. U małych dzieci wynosi ok. 800 mg/dobę, u młodzieży i dorosłych 1000 mg/dobę, u kobiet w ciąży, karmiących piersią i po menopauzie oraz osób w wieku podeszłym ok. 1500 mg/dobę. Zawartość wapnia w produktach spożywczych jest zmienna, nie zawsze też wapń dobrze wchłania się z przewodu pokarmowego. Produkty, które zaburzają przyswajanie wapnia są bogate w kwas szczawiowy (np. szpinak) lub kwas fitynowy (np. otręby pszenne). Najlepszym źródłem wapnia w diecie jest nabiał. Ok. 1000 mg wapnia zawiera się w 3 szklankach mleka, 3 jogurtach, 3-4 kefirach.
• Witamina D – reguluje stężenie wapnia w organizmie. Jest produkowana w skórze pod wpływem światła słonecznego, wchodzi w skład niektórych produktów spożywczych (np. tłustych ryb, tranu, mleka, margaryny, jaj).
• Fosfor – jest niezbędnym składnikiem do budowy kości. Dobrym źródłem tego pierwiastka są mięso, sery, jaja, ryby i chleb.
• Białko – niedobór w diecie może być przyczyną zaburzeń wchłaniania wapnia, zwłaszcza u dzieci. U osób starszych powoduje zmniejszenie masy kostnej i mięśniowej. Potrzebne do prawidłowego gojenia sie złamań.
2. Całkowite zaprzestanie palenia tytoniu
Substancje toksyczne zawarte w dymie papierosowym obniżaja stężenie wapnia i upośledzaja proces jego wbudowywania w kość.
3. Ograniczone spożywanie alkoholu
Nadmiar alkoholu prowadzi do przyspieszonego niszczenia kości, zmniejsza stęzenia wapnia i witaminy D w organizmie.
4. Aktywność fizyczna – zaleca się wykonywanie umiarkowanej aktywności fizycznej co najmniej 3 razy w tygodniu przez 30 min. Ćwiczenia, które kładą nacisk na balansowanie ciałem i prawidłową postawę, takie jak spacery, bieganie, skakanie, taniec i podnoszenie ciężarów skutecznie przeciwdziałają osteoporozie.

W Centrum Zdrowia FitMedica oferujemy Państwu możliwość konsultacji
z wybitnymi specjalistami w dziedzinie reumatologii, ortopedii, neurologii i neurochirurgii.
Zapraszamy również do kontaktu z naszymi fizjoterapeutami, którzy pomogą w zaplanowaniu
indywidualnego programu ćwiczeń prewencyjnych i usprawniających.

Dowiedz się więcej:

Dna moczanowa

Dna moczanowa Są to nagłe, silne ataki bólu, zaczerwienienie i tkliwość stawów, często stawu u podstawy dużego palca…

Dobry reumatolog Warszawa

Reumatologia to dziedzina medycyny, która zajmuje się diagnostyką, rozpoznawaniem i leczeniem chorób metabolicznych, zapalnych i zwyrodnieniowych kości i…

Blokada sterydowa do stawów obwodowych i tkanek miękkich

Pacjentom, którym dokuczają dolegliwości bólowe związane ze stanem zapalnym lub obrzękiem w obrębie stawach, takich jak: kolanowy, biodrowy,…